નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જ (NSE)ના IPOની લાંબા સમયથી ચાલી રહેલી રાહ હવે પૂરી થઈ ગઈ છે. એક્સચેન્જે પોતાના બહુપ્રતીક્ષિત પબ્લિક ઇશ્યૂની પ્રાઇસ બેન્ડ જાહેર કરી છે. આ પ્રાઇસ બેન્ડ ₹1700થી ₹1785 પ્રતિ શેર નક્કી કરવામાં આવી છે. માર્કેટ શેરના મામલે દેશનું સૌથી મોટું સ્ટોક એક્સચેન્જ આ IPO દ્વારા લગભગ ₹22,561 કરોડ એકત્ર કરવાની તૈયારીમાં છે. રોકાણકારો માટે આ ઇશ્યૂ 17 સપ્ટેમ્બરે ખુલશે.

ક્યારે ખુલશે IPO : રિટેલ રોકાણકારો આ IPOમાં 17 સપ્ટેમ્બરથી 21 સપ્ટેમ્બર સુધી બોલી લગાવી શકશે. જ્યારે એન્કર રોકાણકારો માટે ઇશ્યૂ એક દિવસ પહેલા એટલે કે 16 સપ્ટેમ્બરે ખુલશે. જો તમે તેમાં રોકાણ કરવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો જાણી લો કે તેનો લોટ સાઇઝ 8 ઇક્વિટી શેરનો નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. 21 સપ્ટેમ્બરે ઇશ્યૂ બંધ થયા બાદ 22 સપ્ટેમ્બરે શેરનું અલોટમેન્ટ ફાઇનલ થશે. ત્યારબાદ 24 સપ્ટેમ્બરે બોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જ (BSE) પર શેરનું લિસ્ટિંગ થશે. પ્રાઇસ બેન્ડના ઉપરના સ્તરના આધારે NSEનું કુલ વેલ્યુએશન ₹4.42 લાખ કરોડ આંકવામાં આવ્યું છે.

સંપૂર્ણ IPO માત્ર Offer for Sale : આ IPO સંપૂર્ણપણે Offer for Sale (OFS) પર આધારિત છે. તેમાં કોઈ નવા શેર જારી કરવામાં આવશે નહીં. શરૂઆતના ડ્રાફ્ટ મુજબ OFSમાં 14.89 કરોડ શેર વેચવાના હતા, પરંતુ હવે ઇશ્યૂનું કદ 15% ઘટાડવામાં આવ્યું છે. હવે 10 હાલના શેરહોલ્ડર્સ કુલ 12.64 કરોડ ઇક્વિટી શેર વેચાણ માટે મૂકશે. કારણ કે આ સંપૂર્ણ ઇશ્યૂ OFS છે, તેથી શેરના વેચાણથી મળનારી સમગ્ર રકમ પોતાના શેર વેચનારા શેરહોલ્ડર્સને મળશે. NSEને આમાંથી કોઈ રકમ મળશે નહીં.

કોણ વેચી રહ્યું છે પોતાના શેર? : આ મેગા ઇશ્યૂમાં ભારતીય સ્ટેટ બેંક (SBI) સૌથી વધુ 1.59 કરોડ શેર વેચવા જઈ રહી છે. આ ઉપરાંત કેનેડા પેન્શન પ્લાન ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બોર્ડ (CPPIB) 1.18 કરોડ, અરાંડા ઇન્વેસ્ટમેન્ટ્સ 1.12 કરોડ અને MS સ્ટ્રેટેજિક 1.10 કરોડ શેર વેચશે. ન્યૂ ઈન્ડિયા એશ્યોરન્સ કંપની પણ પોતાના શેર વેચશે. SBI કેપિટલ માર્કેટ્સ 87.8 લાખ શેર વેચશે.

ખાસ વાત એ છે કે બેંક ઓફ બરોડા, જનરલ ઈન્સ્યોરન્સ કોર્પોરેશન સહિત અનેક મોટા સંસ્થાઓએ વેચવામાં આવનારા શેરોની સંખ્યા ઘટાડી છે. નેશનલ ઈન્સ્યોરન્સ કંપનીએ પોતાને OFSમાંથી સંપૂર્ણપણે બહાર કરી લીધી છે. જોકે, કંપનીએ પોતાના કર્મચારીઓ માટે ₹70 કરોડના શેર રિઝર્વ રાખ્યા છે. કર્મચારીઓને ફાઇનલ ઇશ્યૂ પ્રાઇસ પર પ્રતિ શેર ₹170ની છૂટ આપવામાં આવશે.

શેરહોલ્ડિંગ પેટર્નમાં આ સંસ્થાઓની મોટી ભાગીદારી : એક્સચેન્જના હાલના શેરહોલ્ડર્સ પર નજર કરીએ તો સ્થાનિક સંસ્થાઓથી લઈને વિદેશી રોકાણકારો સુધીની મોટી ભાગીદારી છે. દેશની સૌથી મોટી વીમા કંપની LIC પાસે 10.72% હિસ્સો છે અને તે NSEની સૌથી મોટી શેરહોલ્ડર છે. SBI ગ્રુપની કુલ ભાગીદારી 7.5% છે. જ્યારે સ્ટોક હોલ્ડિંગ કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (SHCIL) પાસે 4.44% હિસ્સો છે.વિદેશી રોકાણકારોમાં ટૅમસેકની સબ્સિડિયરી અરાંડા ઇન્વેસ્ટમેન્ટ્સ તેમજ કેનેડા પેન્શન પ્લાન ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બોર્ડ (CPPIB)નું પણ મોટું રોકાણ છે. આ મોટા IPOને બજારમાં લાવવા માટે માર્ચ 2026માં 20 ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેંકોની પસંદગી કરવામાં આવી હતી. તેમાં કોટક મહિન્દ્રા કેપિટલ, Citi, JP Morgan અને HSBC જેવા મોટા નામ સામેલ છે. આ ઉપરાંત Cyril Amarchand Mangaldas અને Trilegal જેવી મોટી લૉ ફર્મ્સને પણ જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે.

10 વર્ષથી અટકેલો હતો NSE IPO : NSEએ સૌપ્રથમ ડિસેમ્બર 2016માં IPO લાવવા માટે પ્રોસ્પેક્ટસ ફાઇલ કર્યો હતો. તે સમયે લગભગ ₹10,000 કરોડ એકત્ર કરવાનો લક્ષ્યાંક રાખવામાં આવ્યો હતો. જોકે, કો-લોકેશન વિવાદ સહિત અનેક નિયમનકારી કારણોસર SEBIએ આ IPO પર લાંબા સમય સુધી રોક લગાવી હતી. હવે જૂન 2026માં NSEએ ફરીથી SEBI પાસે ડ્રાફ્ટ જમા કર્યો હતો, જેને સપ્ટેમ્બરમાં મંજૂરી મળી ગઈ છે. એક્સચેન્જની નાણાકીય સ્થિતિની વાત કરીએ તો એપ્રિલ-જૂન 2026 ક્વાર્ટરમાં કંપનીનો ચોખ્ખો નફો 7% વધીને ₹3,120 કરોડ થયો છે. કંપનીની કુલ આવક પણ 9% વધીને ₹5,252 કરોડ થઈ છે.

દુનિયામાં નહીં બચે સોનું? 22 મહિનાથી અંધાધૂંધ ખરીદી કરી રહ્યું ડ્રેગન, શું છે ચીનની ચાલ જાણો, આ સ્ટોરી વાંચવા અહીં ક્લિક કરો